ابهام زدایی از گواهینامه ها و امضاهای دیجیتالی: یک راهنمای ساده و کامل برای افراد غیرفنی

ابهام زدایی از گواهینامه ها و امضاهای دیجیتالی: یک راهنمای ساده و کامل برای افراد غیرفنی

مقدمه

در دنیای کنونی که تکنولوژی با سرعت زیادی در حال پیشرفت است، اعتبار و امنیت اطلاعات روز به روز از اهمیت بیشتری برخوردار می‌شود. اینجا جاییست که گواهینامه ها و امضاهای دیجیتالی به میان می‌اید. اما این گواهینامه ها و امضاهای دقیقا چه چیزی هستند، و شبیه چه چیزی هستند؟ دراین مقاله به بررسی دقیق این مبحث به زبان ساده پرداخته‌‌ایم تا درک اهمیت و نقش این موارد در زمینه دیجیتال را به میزان قابل توجهی برای همه آسان کنیم.

گواهینامه ها و امضاهای دیجیتالی

1. گواهینامه ها

در حوزه امنیت سایبری، گواهینامه مثل یک کارت شناسایی است. این گواهینامه ها توسط سازمان های مورد اعتماد معروف به مراجع صدور گواهی (CAs) صادر می شوند. این CA ها هویت متقاضی را قبل از صدور گواهی دیجیتال تایید می کنند. این فرایند شبیه به این است که یک اداره دولتی بخواهد هویت شما را قبل از ارائه کارت شناسایی یا پاسپورت تایید می کند.

گواهی‌های دیجیتال حاوی اطلاعات ضروری مانند نام، کلید عمومی (در ادامه در این مورد بیشتر) و مدت اعتبار گواهی در مورد دارنده گواهی هستند. گواهی‌ها به کاربران کمک می‌کنند تا تایید کنند که با شخص یا سازمان مورد نظر در ارتباط هستند و یک شخص یا سازمان فریبکار نیستند.

2. امضاهای دیجیتالی

امضای دیجیتال یک کد منحصر به فرد است که به یک سند یا پیام دیجیتال متصل می شود. این امضا به عنوان یک مهر تایید مجازی عمل می کند که تضمین می کند محتوا دستکاری نشده و هویت فرستنده تایید شده است. به عبارت دیگر، امضای دیجیتال یکپارچگی و صحت اطلاعات دیجیتال را تضمین می کند.

نحوه کار گواهینامه ها و امضاهای دیجیتالی

• کلیدهای عمومی و خصوصی

برای درک نحوه عملکرد گواهینامه ها و امضای دیجیتال، باید اطلاعاتی در مورد کلیدهای عمومی و خصوصی داشته باشیم. اینها بخشی از یک سیستم رمزنگاری به نام زیرساخت کلید عمومی (PKI) هستند. در این سیستم، هر کاربر دارای یک جفت کلید منحصر به فرد است: یک کلید عمومی و یک کلید خصوصی. کلید عمومی مانند یک صندوق پست باز است که در دسترس همه است، در حالی که کلید خصوصی مانند یک کلید مخفی است که فقط مالک به آن دسترسی دارد.

کلید عمومی برای رمزگذاری (یا قفل کردن) یک پیام و کلید خصوصی برای رمزگشایی (یا باز کردن قفل) آن استفاده می شود. این تضمین می کند که فقط گیرنده مورد نظر قادر به خواندن پیام است. در مورد امضای دیجیتال، کلید خصوصی برای ایجاد امضا استفاده می شود، در حالی که کلید عمومی برای تایید آن استفاده می شود.

• گواهینامه ها در عمل

هنگامی که از یک وب سایت امن (به عنوان مثال، یک بانک انلاین) بازدید می کنید، مرورگر شما گواهی دیجیتال سایت را درخواست می کند. این گواهی حاوی کلید عمومی وب سایت و اطلاعات مربوط به سازمان پشت سایت است. مرورگر شما اصالت گواهی را با گرفتن تایید از CA صادر کننده گواهی بررسی می کند. اگر گواهی معتبر باشد، مرورگر شما با استفاده از رمزگذاری یک ارتباط امن با وب سایت برقرار می کند و از داده های شما در برابر استراق سمع کنندگان بالقوه محافظت می کند.

• امضاهای دیجیتالی در عمل

هنگامی که شخصی یک سند یا پیام دیجیتال را با امضای دیجیتال خود امضا می کند، از کلید خصوصی خود برای ایجاد یک کد منحصر به فرد بر اساس محتوای سند استفاده می کند. این کد که هش نام دارد با کلید خصوصی رمزگذاری شده و به عنوان امضای دیجیتال به سند متصل می شود.

هنگامی که یک سند امضا شده با امضای دیجیتالی دریافت می کنید، رایانه شما از کلید عمومی فرستنده (که در گواهی دیجیتال او موجود است) برای رمزگشایی هش استفاده می کند. سپس هش خود را از سند ایجاد می کند و آن را با هش رمزگشایی شده مقایسه می کند. اگر دو هش مطابقت داشته باشند، به این معنی است که سند دستکاری نشده است و هویت فرستنده تایید شده است.

مزایای گواهینامه ها و امضاهای دیجیتالی

امنیت: امضاهای دیجیتالی و گواهینامه ها با تضمین یکپارچگی و صحت اطلاعات مبادله شده، امنیت ارتباطات دیجیتالی را افزایش می‌دهند. آنها با کمک به کاربران در تایید هویت فرستنده یا وب سایت، از کاربران در برابر حملات فیشینگ و سرقت هویت محافظت می کنند.

عدم انکارپذیری (Non-repudiation): از آنجاییکه که امضای دیجیتال منحصر به فرد امضاکننده بوده و با سند مرتبط است، غیر قابل انکار است. این بدان معنی است که امضاکننده نمی تواند امضای سند را انکار کند که این ویژگی می‌تواند در امور حقوقی و تجاری نقش مهمی داشته باشد.

مهر زمانی (Time-stamping): امضای دیجیتال می تواند شامل یک مهر زمانی باشد که زمان امضای سند را درخود ثبت می کند. این ویژگی به ویژه در سناریوهایی که زمان امضا بسیار مهم است، مانند مذاکرات قرارداد یا توافق نامه های حساس به زمان مفید است.

کارایی: امضای دیجیتال با اجازه دادن به امضا و پردازش سریعتر سند، گردش کار را ساده می کند و نیاز به فرایندهای مبتنی بر کاغذ و حضور فیزیکی را کاهش می دهد.

فرمت های گواهینامه ها و گواهینامه های خود- امضا (Self-Signed)

آشنایی با فرمت های گواهینامه ها

همانند اسناد فیزیکی که می‌توانند فرمت‌های متفاوتی داشته باشند (مانند PDF، Word یا JPEG)، گواهی‌های دیجیتال نیز در قالب‌های مختلفی ارائه می‌شوند. قالب گواهینامه تعیین کننده نحوه ساختار و ذخیره سازی داده های گواهینامه است. در ادامه، به صورت خلاصه درباره برخی از فرمت های گواهی رایج پرداخته ایم:

• PEM (Privacy-Enhanced Mail)ا: PEM یک فرمت گواهی پرکاربرد است که داده‌های گواهی را به‌عنوان متن کدگذاری شده با پایه 64 در جداکننده‌های خاص ذخیره می‌کند (به عنوان مثال، «———BEGIN CERTIFICATE———»). گواهی‌های PEM می‌توانند دربرگیرنده کلیدهای خصوصی، کلیدهای عمومی و حتی کل زنجیره‌های گواهی باشند. آنها معمولا پسوندهای فایلی مانند pem.، .crt، .cer، یا .key دارند.

• DER (Distinguished Encoding Rules: قوانین کدگذاری متمایز ): DER یک فرمت باینری است که داده های گواهی را در مقایسه با PEM به شکل فشرده تری ذخیره می‌کند. گواهی‌های DER معمولا در برنامه‌های مبتنی بر جاوا استفاده می‌شوند و معمولا پسوندهای فایلی مانند .der یا .cer دارند.

• PKCS#12 (Publik-key Cryptography Standards: استانداردهای رمزنگاری کلید عمومی): PKCS#12 یک فرمت محبوب برای ذخیره یک گواهی به همراه کلید خصوصی مرتبط با آن در یک فایل واحد و محافظت شده با رمز عبور است. فایل‌های PKCS#12 معمولا برای وارد کردن و صادر کردن گواهی‌ها و کلیدهای خصوصی بین سرورها و برنامه‌ها استفاده می‌شوند. معمولا پسوندهای فایلی مانند pfx. (ویندوز) یا p12. (macOS) دارند.

چرا استفاده از فرمت های مختلف گواهینامه ها توصیه می‌شود؟

داشتن فرمت‌های گواهی مختلف، انعطاف‌پذیری و سازگاری را در پلتفرم‌ها، برنامه‌ها و موارد استفاده مختلف فراهم می‌کند. فرمت های مختلف نیازها و الزامات خاص مختلف را براورده می کنند:

سازگاری: سیستم ها و برنامه های مختلف ممکن است به فرمت های گواهی خاص برای یکپارچه سازی بدون نقص نیاز داشته باشند. برای مثال، برخی از برنامه‌های مبتنی بر جاوا ممکن است گواهی‌های DER را ترجیح دهند، در حالی که گواهی‌های PEM معمولا در سرورهای وب مانند Apache و Nginx استفاده می‌شوند.

ذخیره سازی و مدیریت: فرمت های مختلف راه های مختلفی برای ذخیره و مدیریت داده های گواهی ارائه می دهند. به عنوان مثال، گواهی‌های PEM داده‌ها را در قالب متنی قابل خواندن توسط انسان ذخیره می‌کند که این امر مدیریت و عیب‌یابی آنها را آسان‌تر می‌کند. از سوی دیگر، فایل‌های PKCS#12 گواهی‌ها و کلیدهای خصوصی آنها را در یک فایل واحد و محافظت‌شده با رمز عبور ذخیره می‌کنند که این امر فرایند ارسال و دریافت آنها را بین سیستم‌ها و برنامه‌ها ساده می‌کنند.

امنیت: برخی از فرمت‌ها، مانند PKCS#12، با اجازه دادن به رمزگذاری داده‌های گواهی با رمز عبور، یک لایه امنیتی اضافی فراهم می‌کنند. این ویژگی به جلوگیری از دسترسی غیرمجاز به کلید خصوصی کمک می‌کند، حتی اگر فایل به دست افراد اشتباهی بیفتد.

تطبیق‌پذیری: فرمت های مختلف گواهی را می توان به راحتی با استفاده از ابزارها و نرم افزارهای موجود به یکدیگر تبدیل کرد. این تطبیق پذیری تضمین می‌کند که سازمان‌ها می‌توانند به سرعت فرمت گواهی خود را برای براورده کردن الزامات امنیتی در حال تحول یا مطابقت با استانداردهای صنعتی خاص تغییر یا به‌روزرسانی کنند.

داشتن فرمت های گواهی مختلف تضمین می کند که گواهی های دیجیتال می توانند به طور موثر در سیستم ها و برنامه های مختلف مورد استفاده قرار گیرند. این انعطاف‌پذیری سازگاری بهتر، سهولت مدیریت و امنیت را افزایش می‌دهد و به سازمان‌ها و افراد اجازه می‌دهد تا از دارایی‌های دیجیتال و ارتباطات خود بهتر محافظت کنند.

گواهینامه های خود-امضا

گواهی خودامضا گواهینامه ای است که ، به جای یک مرجع گواهی معتبر (CA)، توسط همان نهادی که شناسایی می کند امضا می شود. به عبارت دیگر صادر کننده و فاعل گواهی یکسان است. در حالی که گواهینامه های خودامضا رمزگذاری را ارائه می دهند، فاقد اعتبار و اعتماد ارائه شده توسط گواهی های امضا شده توسط CA هستند. در نتیجه، معمولا برای استفاده در محیط های تولید یا برای تبادل داده های حساس توصیه نمی شوند.

با این حال، گواهی‌های خود امضا شده می‌توانند در سناریوهای خاصی مفید باشند، مانند:

• آزمایش و توسعه: در طول مرحله توسعه یک وب سایت یا برنامه، توسعه دهندگان ممکن است از گواهینامه های خود امضا شده برای ازمایش پیکربندی های SSL/TLS و رمزگذاری بدون متحمل شدن هزینه دریافت گواهی از CA استفاده کنند.

• شبکه های داخلی: گواهینامه های خودامضا را می توان برای ایمن سازی ارتباطات داخلی در یک شبکه بسته، که در آن همه کاربران از گواهینامه آگاه هستند و به آن اعتماد دارند، استفاده کرد.

• شناسایی دستگاه: برخی از دستگاه‌ها، مانند روترها یا دستگاه‌های IoT، ممکن است از گواهی‌های خودامضا برای فعال کردن ارتباط امن با رابط‌های پیکربندی خود استفاده کنند.

نتیجه گیری

گواهینامه ها و امضاهای دیجیتال ابزارهای ضروری برای حفظ اعتماد، امنیت و کارایی در دنیای دیجیتال ما هستند. آن‌ها به ما کمک می‌کنند هویت افراد و سازمان‌ها را تایید کنیم، از اطلاعات حساس محافظت کنیم و تراکنش‌های دیجیتالی امن و الزام‌اور قانونی را فعال کنیم. با درک این مفاهیم، می‌توانیم در حوزه دیجیتال بهتر حرکت کنیم و در مورد حفاظت از داده‌هایمان و اطمینان از صحت ارتباطات دیجیتال تصمیمات آگاهانه بگیریم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *